1
 
کاروانسراها
تاریخ انتشار : 30 آبان 1393 ساعت 22:06:46 | تعداد بازدید: 1022
صمد کامجو: به رباط های بزرگ و جامع کاروانسرا می گویند چه در شهر و چه بیرون از آن واقع شده باشد. کاروانسرا علاوه بر اتاق و ایوان، دارای باره بند، طویله و انبار است و اغلب ورودی آن را بازار کوچکی  تشکیل می دهد و بر روی سردر آن چند اتاق پاکیزه قرار گرفته که به کاروانسالار اختصاص دارد. گاهی در دو سوی کاروانسرا، برج هایی قرار می گرفته که در مواقع نا امنی، مورد استفاده مدافعان و راهداران قرار می گرفته است.
 
با توجه به موقعیت ارتباطی لارستان در گذشته که پلی بوده است بین سرحد  وبندر لنگه   وبندر عباس ( دریای خلیج فارس )کاروانسراهای متعدی وجود داشته که زائران ،مسافران ،کسبه ،صنعتگران دوره گرد وکاروانهای شتر که بار حمل می کردند در این کاروانسراها اتراق می نمودند .برخی کاروانسراها نقش خیر خانه داشتند تا مترددینی که جا ومکان مناسبی نمی یافتند یاپولی نداشتند در آن اسکان می گزیدند..
چند وقت پیش ازروی کنجکاوی وبررسی بنا های تاریخی لار سری به کاروانسراهای  قدیمی و تاریخی روبروی بازار قیصریه( گلشن ،نو وبازرگان ) زدم برخلاف ظاهر فرسوده ،وقتی که ازدرب آن وارد شدم برای چند لحظه ودر خیال خودبه ایام بسیار گذشته قبل رفتم ! صدای میخ وچکشهای هنرمندان ومعماران گذ شته را شنیدم  که ستونهای تاریخی این  بنای با شکوه رامی تراشیدند درپشت نمای در حال تخریب این بنای مهجور ومنزوی هنروتمدن شهری بزرگ بنام لار دیده می شود.
اجازه دهید قبل از ادامه این درد دل، سری به صدها آثارهنری وتاریخی درجای جای ایران پهناور(تخت جمشید ، بیستون ، … ) بزنم. جایی که  ، توریستها وباستان شناسان خارجی بادوربینهای گران قیمت خود تصویرهنر وتاریخ چند صد هزارساله ایرانیان رابه تصویر می کشند . جایی که برای دیدن آن ورودیهای گران پرداخت می نمایند؛ تابتوانند عظمت هنر ایرانی رامشاهده نمایند.
در مقایسه با این جاها ست که فقر احترام اصالت وهنر تاریخی لارستان احساس می شود. حال باید دردرون این کاروانسرا ها ایستاد وفریادزد : کجائید کسانی که بادستان هنرمند خود این بناهارا آفریدید بیایید ببینید چگونه ازحاصل  دستان هنرمند شما نگهداری می شود!باید دید چگونه چرخ ماشینهای باری وگاریهای بارکش برروی ستونهای چند صد ساله شما که غنی از هنر لارستان بزرگ است حرکت می کند و می سابد !گاهی هم آن ستونها که ابهت تاریخ ماست سکوی نشستن چند پیرمرد کهنسال است. باکمال ادب واحترام از مسئولین ذیربط بابت این درد دل عذرخواهی می کنم! کاش می شد فکری کرد تااین آثاربزرگ به عنوان مکان تاریخی مورد توجه باستانشناسان وگردشگران دوستار تاریخ وتمدن ملت ها واقع شودوکاش می شد این کاروانسراها را از مرگ تدریجی نجات داد.

کد مطلب: 9856
 
کد امنیتی:   
 [1 نظر]

بدون نام
Iran, Islamic Republic of
10 فروردين 1394   ساعت: 03:19:06

***آشنايي با کاروانسرای لاری در شهر تربت حيدريه *** رباط لاری مربوط به دوره قاجار است و در تربت حیدریه ضلع جنوبی میدان رباط، خیابان روح بخش واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۰ دی ۱۳۸۱ با شمارهٔ ثبت ۶۶۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. اين رباط در محل بازار شهر و محله معروف به ميدان رباط قرار دارد كه توسط حاج محمدرضا لاري در سال 1308 ه. ق ساخته شده است. مقبره وي كه از تجار معتبر شهر بوده در نزديكي رباط و در يكي از بازارچه‌ها باقي است. پس از درگذشت او حاج امين التجار از اين رباط نگهداري و استفاده مي‌كرده است و توليت آن نيز با خانواده امين التجار است و اكنون اداره اوقاف، بيوتات رباط را بعنوان انبار كالاهاي تجارتي به كسبه و اداره قند و شكر به اجاره داده است. رباط در نوعي از خود وسعتي داشته و بخصوص فضاي جلوي رباط كه اينك به بازارچه‌هاي شلوغ تبديل شده است جزئي از رباط و از متعلقات آن به حساب مي‌آمده است. رباط حاج محمدرضا لاري به ابعاد 64*60 متر داراي 24 غرفه تابستاني است كه مشرف به حياط رباط مي‌باشد و هر كدام از اين غرفه‌ها به نوبه خود اطاقي كوچك در پشت سر خود دارد كه استفاده زمستاني داشته و دارد. در قسمت عقبه تمام غرفه‌ها نيز اصطبل‌هاي اختصاصي به هر غرفه وجود دارد.شيوه معماري رباط كه شامل قسمت تابستاني، زمستاني با اصطبل‌هاي اختصاصي و وجود چهار انبار بزرگ در چهار گوشه رباط مي‌باشد دلالت بر تدبير و معماري اصولي باني و سازندگان آن دارد كه پس از گذشت 110 سال هنوز مستحكم و قابل استفاده تجار محل است و حوادث طبيعي و غير طبيعي نتوانسته است در طول اين مدت خللي به آن برساند. همانطور كه ذكر شد مقبره حاج محمدرضا لاري در غرفه‌اي واقع در بازارچه جنب رباط قرار دارد كه از محل درآمدهاي رباط بازسازي شده ‌است و بر روي قبر، سنگ نوشته است.